ျပည္ေထာင္စု၏ ဗိသုကာ (သို႔မဟုတ္) လြတ္လပ္ေရး ဗိသုကာ

စာေရးသူ – ခိုင္လင္း (ေမဃဝတီ)

၁၉၃၉ စက္တင္ဘာလ (၉) ရက္နိန္႔ဆိုစြာ ျမန္မာ့လြတ္လပ္ေရး ဗိသုကာ တနည္းအားျဖင့္ ျပည္ေထာင္စု တည္ေဆာက္ေရးကို မ်ဳိးေစ့ခ်ပီးခေရေရ ဆရာေတာ္ဦးဥတၱမ ပ်ံလြန္ေတာ္မူသည့္နိ႔ (၇၁) ႏွစ္ ၾကာခပါဗ်ာယ္။ သူ႔ေခတ္က တင္ပီးလိုက္ေတ သမိုင္းပီးတာဝန္တိကို တနင့္တပိုးႀကီး ထမ္းေဆာင္ခၿပီး လွပေရ သမိုင္းတိစြာ ဇာေလာက္ပင္ၾကာၾကာဆီြးေျမ့မလား၊ ကြယ္ေပ်ာက္မလားဘဲ ရွင္သန္နိန္ဆဲ ျဖစ္ပါေရ။

ဆရာေတာ္ ဦးဥတၱမသည္၁၉၂၁ ခုႏွစ္ မတ္လ ၂၃ ရက္နိန္႔တြင္ ဖ်ာပံုခရိုင္ ေဒးဒရဲျမိဳ႔နယ္ ဆူးကလပ္ေရြာတြင္ “လိပ္အခြံ ခြာရမည္” ဟူေသာ ေခါင္းစဥ္ ျဖင့္ တရားေဟာေျပာမႈေၾကာင့္ မတ္လ ၃ဝ ရက္ေန႔တြင္ အစိုးရအၾကည္ညိဳပ်က္ေအာင္တရားေဟာသည္ဟုဆိုကာ ရာဇသတ္ ဥပေဒ ပုဒ္မ ၁၂၄ (က) အရ ေက်ာင္းကုန္းျမိဳ႔နယ္မွာဆရာေတာ္က ိုအဂၤလိပ္အစိုးရကဖမ္းခသည္။ ဆရေတာ္သည္ ျမန္မာျပည္တြင္ ႏိုင္ငံေရးမႈျဖင့္ ပထမဆံုး အျပစ္ပီး ခံရေသာသူျဖစ္ သည္။ယင္းပိုင္ျမန္မာျပည္သူအားလံုးအတြက္ ကိုယ္က်ိဳးစြန္႔ပမာ ႏိုင္ငံေရး မ်က္စိဖြင့္ပီးခသူျဖစ္သည္။ ၁၉၂၄ ခုႏွစ္ ေအာက္တိုဘာလတြင္ ျမိဳ႔လံုးကြၽတ္အစည္းအေဝးၾကီးေခၚ၍ “အစိုးရလုပ္စြာမေကာင္းလွ်င္ မေကာင္းဟု ေဝဖန္ခြင့္စြာ လူ႔အခြင့္အေရးပဲ၊ ယင္းအခြင့္အေရး စြာ ငါရို႔မွာဟိရမည္။ ယင္းေၾကာင့္ ငံု႔မခံေက့”ဲ စေသာ အစိုးရဆန္႔က်င္ေရး၊ ဒီမိုကေရစီေရးႏွင္႔ လူ႔အခြင့္အေရး တရားတကိုအၾကီးက်ယ္ေဟာခ သည္။

ဆရာေတာ္ ဦးဥတၱမ(ငယ္နာမည္.ေပၚထြန္ေအာင္)ကို ၁၈၇၉၊ ဒီဇင္ဘာလ(၂၇)ရက္တြင္ ရခိုင္ျပည္နယ္
စစ္ေတြၿမိဳ႔၊ ရူပရပ္ အဖဦးျမ၊ အမိ ေဒၚေအာင္ေက်ာ္သူ ရို႕မွ မီြးဖြားပီးခသည္။ သက္ေတာ္ (၁၆) ႏွစ္အရြယ္မွာ မိဘမ်ားက ေမာင္သွ်င္ဝတ္ပီးသျဖင့္ ရွင္ဥတၱမဟူေသာ ဘြဲ႔နာမည္တြင္လာသည္။ နက္နဲေရ
ပိ႗ကတ္စာပီမ်ားကို ပခုကၠဴျမိဳ႔ ေရစၾကိဳတိုက္တြင္လည္းေကာင္း၊ အိႏၵိယႏိုင္ငံ ကာလကတၱားၿမိဳ႔တြင္ လည္း ေကာင္း ဆည္းပူး ေလ့လာခဖူးသည္။ အိႏၵိယႏိုင္ငံတြင္ေရွးခိုက္ အမ်ိဳးသားေကာလိပ္တစ္ခုမွာ ပါဠိႏွင့္
ဗုဒၵ¨ဘာသာ စာပီဆိုင္ရာ ယာယီပါေမာကၡအျဖစ္ ဝင္ေရာက္ေဆာင္ရြက္ခသည္။ အိႏၵိယတြင္ ဟိႏၵဴမဟာဆပ္ဗာအသင္းၾကီး၏ ဥကၠဌအျဖစ္ ေရြးေကာက္ တင္ေျမွာက္ခံခရသည္။

ဆရာေတာ္ ဦးဥတၱမ သည္ ျပည္သူတ အမ်ိဳးသားေရးတြင္စိတ္ပါလာစီရန္ ႏိုင္ငံေရးတရား မ်ားကိုစတင္ ေဟာ ေျပာလီခသည္ ။ အစ တြင္ ရုပ္႐ွင္ ရံု မ်ား အားလပ္ ခ်ိန္ ပီးစဥ္ တြင္ ေဟာေျပာခရသည္ ။ ၁၉၁၂ - ႏွစ္ ခုႏွစ္ေလာက္ တြင္ ႏွမ ျဖစ္သူ မအိမ္စိုး ႏွင္ ့ ျမန္မာ လူငယ္ ( ၃၁ ) ဦး ကို ဂ်န္ပန္ႏိုင္ငံ သို ့ေခၚေဆာင္ လားျပီး ပညာသင္ ၾကားစီ သည္ ။ ၁၉၁၉ -ခုႏွစ္တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ သို ့ ျပန္လာ ျပီး သူရိယ သတင္းစာ တိုက္ တြင္ သီတင္း သံုးကာ ႏိုင္ငံေရး တရားမ်ားစတင္ ရြီသားလီခသည္ ။

ထို ့ ေနာက္ ကမာရြတ္တြင္ ေျပာင္းေရႊ ့ ျပီး တပါး တည္း သီတင္းသံုး ကာ ႏိုင္ငံေရးတရားပြဲ မ်ား လွည္ ့လည္ ေဟာ ေျပာသည္ ။ တရားေဟာရာတြင္ အလြန္ေကာင္းသျဖင္ ့ လူမ်ိဳးေပါင္းစံုက ဆရာေတာ္အား ပင္ ့ေဆာင္ ရာကားလမ္းမေပါက္ သည္ နီရာမ်ားတြင္ ထမ္း စင္ ျဖင္ ့ တရားေဟာ ပင္လင္ၿဖင့္ပင္ ့ ေဆာင္ ၾကသည္ ။ ထို ့ သို ့ ႏိုင္ငံေရး မ်ိဳးေစ ့ ခ်ပီးခေသာ ေက်းဇူး ေၾကာင္ ့ ( ၁၉၂၀ - ၂၁ ) ခုႏွစ္ တြင္ တကၠသိုလ္ ေက်ာင္းသားမ်ားစတင္ သပိတ္ ေမွာက္ ၾကသည္ ။ ထိုအခ်ိန္ ဘုရင္ခံမွာ အဂၤလိပ္လူမ်ိဳး ဆာရယ္ ဂ်ီနယ္ကရက္ေဒါက္ ျဖစ္သည္ ။

ဇင္လင္း။

“ျမန္မာႏိုင္ငံသူ ႏိုင္ငံသား႐ို႕ မမိန္႔သင့္မမိန္႔အပ္ေသာ ႏိုင္ငံအာဇာနီမ်ားအနက္ ရွိဆုံးတန္းမွပါ၀င္ေသာ ရဟန္းအာဇာနည္တပါးဟိသည္ကို သင္သိပါ၏ လား”ဟုမိန္းလွ်င္ ေအနိန္႔ ေခတ္ အသက္ (၃၀) ေအာက္ လူငယ္ေခ်တိအမ်ားစုက အေျဖပီးႏုိင္ေကာင္းမွ ပီးႏိုင္ပါလိမ့္မည္။

ဤသို႔ဆိုရသည္မွာ ထိုရဟန္းအာဇာနီႀကီး ေပၚထြန္းခသည္မွာ ၿဗိတိသွ်ကိုလိုနီေခတ္ကျဖစ္၍ ဂနိန္႔ေခတ္ လူငယ္႐ို႔ႏွင့္ အင္မတန္ေခ်ပင္စိမ္းနီ၍ ျဖစ္သည္။ ထို႔ျပင္ ႏွစ္ကာလအားျဖင့္ တြက္စစ္လွ်င္လည္း ဆရာေတာ္ ပ်ံလြန္ေတာ္မူခသည္မွာ ဤစက္တင္ဘာ (၉) ရက္တြင္ (၆၈) ႏွစ္ ျပည့္ေျမာက္ခပါဗ်ာယ္။ ထိုရဟန္းအာဇာနီ ဆရာေတာ္၏ ေဟာေျပာေရးသားခ်က္မ်ားမွာ အာဏာသွ်င္အဆက္ဆက္အား စိန္ေခၚလွ်က္ဟိေသာေၾကာင့္ အာဏာသိမ္း စစ္အစိုးရအဆက္ဆက္က ထိုရဟန္းအာဇာနည္၏ ဘြဲ႔နာမကို သမိုင္းစာမ်က္ႏွာထက္မွ ရည္ရြယ္ခ်က္ဟိဟိ ဖယ္ယွားထားျခင္း ျဖစ္သည္။ ဤအခ်က္သည္ ေခတ္လူငယ္႐ို႔မ်က္ျခီျပတ္လားရေရ အဓိကအခ်က္ ျဖစ္ပါသည္။