သံဃာေတာ္မ်ား ဦးေဆာင္ေရ ရီႊ၀ါေရာင္ေတာ္လွန္ေရး ၃ ႏွစ္ျပည့္ ႏွစ္ပတ္လည္ ကာလအတြင္းမွာ ရခုိင္ျပည္နယ္ စစ္ေတြၿမဳိ႕ က သက္ေတာ္ ၅၇ ႏွစ္၊ ၀ါေတာ္ ၃၇ ၀ါ ခန္႔ဟိ ဆရာေတာ္ အသွ်င္ပညာစာရကို စစ္အာဏာပိုင္မ်ားက ႏွစ္ရွည္ ေထာင္ဒဏ္ ခ်မွတ္ခသည္။
ရခုိင္ျပည္နယ္ စစ္ေတြၿမဳိ႕ မဟာမုနိ ဗုဒၶ၀ိဟာရေက်ာင္းတုိက္မွ ရခုိင္သမုိင္း သုေတသီ အသွ်င္ပညာစာရကို ဇူလိုင္လ ၂၇ ရက္နိ႔ တြင္ အာဏာပုိင္မ်ားက လာေရာက္ ဖမ္းဆီးခၿပီး ေက်ာင္းတုိက္ကုိပါ ခ်ိပ္ပိတ္ချခင္းျဖစ္သည္။
ထုိ႔ေနာက္ ဆရာေတာ္ ေစာင့္ေယွာက္ထားေသာ မိဘမဲ့ကအေခ် ၁၅၀ ေက်ာ္ကုိ အာဏာပုိင္မ်ားက အစိုးရ လူမႈ၀န္ထမ္း ဦးစီးဌာန မ်ားသို႔ ပို႔ေဆာင္ခၿပီး ဆရာေတာ္ စုေဆာင္းထားေသာ ရခုိင္ ယဥ္ေက်းမႈဆိုင္ရာ ပစၥည္းမ်ားကုိလည္း သိမ္းယူခသည္။
ဆရာေတာ္ကုိ စစ္ေတြ ခရုိင္တရားရုံးတြင္ ပုဒ္မ ၇ ခုႏွင့္ တရားစြဲဆုိ စစ္ေဆးခကာ စက္တင္ဘာ ၂၉ ရက္နိ႔တြင္ ႏွစ္ရွည္ ေထာင္ဒဏ္ ခ်မွတ္ချခင္းျဖစ္သည္။
ဆရာေတာ္ အသွ်င္ပညာစာရ၏ တရားခြင္ လြတ္လပ္မွ်တမႈႏွင့္ စပ္လ်ဥ္း၍ ဆရာေတာ္၏ ရိွနီ ေဒၚေအးႏုစိန္ကုိ ဧရာ၀တီ သတင္းေထာက္ မင္းႏုိင္သူက ဆက္သြယ္ မိန္းျမန္း ထားပါသည္။
မိန္း။ ။ ၿပီးခေရ ၂၉ ရက္နိ႔က အသွ်င္ပညာစာရကုိ ေထာင္ဒဏ္ ၈ ႏွစ္ ၃ လ နန္႔ဒဏ္ေငြ က်ပ္ ၁ ေသာင္း ခ်မွတ္လုိက္ဗ်ာယ္ဆိုေတာ့ခါ ဇာတိဆက္လက္ ေဆာင္ရြက္ပီးလားဖုိ႔ ဟိပါသလဲ။
အသွ်င္ပညာစာရကို ေထာင္ခ်စြာက လူမ်ိဳးေရး အရ အႏိုင္က်င့္စြာ ျဖစ္ေတ။
မိန္း။ ။ ဆရာေတာ္ အသွ်င္ ပညာစာရ တရားစီရင္ေရနိန္႔က ဦးဇင္း ျမင္တိြ႕ခရေရ ျမင္ကြင္းကို ေျပာျပပီးပါလား အသွ်င္ဘုရား။
ေျဖ။ ။ ယင္းနိန္႔က ဦးဇင္းနန္႔ ဦးဇင္း႐ို႕ေက်ာင္းက ရဟန္း သံုးပါး အေျခအနီ ဇာပိုင္ဟိေရဆိုစြာကို သိခ်င္ေရ စစ္ေတြ ခရိုင္တရားရံုးကို လားခကတ္ပါေရ။ တရားရံုးထဲကို တေယာက္ကိုလည္း ၀င္ခြင့္မျပဴ။ ရဲသားတိကို တရားရံုး အျပည့္ခ်ထားေရ။ ရဲဆိုင္ကယ္တိ၊ ကားတိ အျပည့္။ စရဖတိ၊ SB တိလည္ူ အျပည့္ပါ။ တရားရံုး႐ွိ ပတ္ပတ္လည္မွာ လူတိ အျပည့္။
မိန္း။ ။ အျပည့္ဆိုေတာ့ခါ ျပည္သူလူထုက ဇာေလာက္မ်ားလဲ အသွ်င္ဘုရား။
ေဒတေခါက္ မ်က္ေမွာက္ေရးရာ ေဆြးေႏြးခန္းမွာ ဦးေက်ာ္ဇံသာ က သမုိင္းသုေတသီ ပညာသွ်င္မ်ားျဖစ္ဂတ္ေတ နယူးေယာက္တကၠသိုလ္က ေဒါက္တာေအးေက်ာ္ နန္႔ Dr. Lian H
Sakhong ရို႔ကို ျပည္ေထာင္စုျမန္မာႏိုင္ငံသမုိင္း သမုိင္းမွန္သင္ၾကားေရးဆုိင္ရာမ်ားကို
ေဆြးေႏြးသံုးသပ္တင္ျပထားပါေရ။
ဦးေက်ာ္ဇံသာ ။ ။ ပထမဦးဆံုး ေဒါက္တာေအးေက်ာ္ကို မီးခ်င္ပါေရ။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ သင္ၾကားပီးနီေရ ျပည္ေထာင္စုျမန္မာႏိုင္ငံသမိုင္းဆိုစြာကို ဘဝင္က်ပါလား။ ဆရာသင္ၾကားပီးခစြာ။၊ သူမ်ားကို
ပို႔ခ်ပီးခစြာ ဆရာကုိယ္တုိင္ ေက်ာင္းသားအျဖစ္ သင္ခရစြာတိနန္႔ ပတ္သက္လို႔။
9/12/2010
ရခိုင္ျပည္နယ္ထဲက အၾကီးမားဆံုး ရခိုင္အမ်ိဳးသား ပါတီတစ္ခုျဖစ္ေတ ရခိုင္တိုင္းရင္းသားမ်ား တိုးတက္ေရး ပါတီက ယခုအခါ လႊတ္ေတာ္ အသီးသီးမွာ ပါဝင္ ယွဥ္ျပိဳင္ၾကဖို႔ ကိုယ္စားလွယ္ ေလာင္း အမည္စာရင္းတိကို ရီြးေကာက္ပြဲ ေကာ္မယွိန္မွာ တင္သြင္းခၿပီးျဖစ္ပါေရ။ အခုပိုင္ တင္သြင္းခၿပီးေရ ေနာက္ပိုင္းမွာ ပါတီ ဥကၠဌ ေဒါက္တာေအးေမာင္ကို နိရဥၥရာက အိန္တာဗ်ဴး ျပဳလုပ္ခြင့္ ရခပါေရ။ အိန္တာဗ်ဴး အျပည့္ အစံုမွာ ေအာက္ပါ အတိုင္း ျဖစ္ပါေရ။
-------------------------------------------------------------------------------------------------------
မိန္း။ ။ ဥကၠဌ႐ို႔ ပါတီ အနီနန္႔ လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္း ဇာႏွစ္ဦး စာရင္း တင္သြင္း ႏိုင္ခပါလဲ။
ေျဖ။ ။ ကၽြန္ေတာ္႐ို႕က ရခိုင္ျပည္နယ္ထဲမွာ အားလံုးေပါင္း လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ ၆၃ နီရာမွာ ၄၃ နီရာ ကၽြန္ေတာ္႐ို႕ လႊတ္ေတာ္ ကိုယ္စားလွယ္ေလာင္း တင္သြင္းႏိုင္ခပါေရ။ နီရာေပါင္း ၁၈ နိန္ရာေလာက္က လစ္ဟင္းမွဳ ဟိလားခပါေရ။ ဗမာျပည္ထဲမွာေတာခါ့ ဧရာ၀တီတိုင္းမွာ တစ္နီရာ၊ ရန္ကုန္တိုင္းမွာ တစ္နီရာ ကၽြန္ေတာ္႐ို႕ တင္သြင္းႏိုင္ခပါေရ။ ကၽြန္ေတာ္႐ို႕ စုစုေပါင္း ၄၅ ဦးကို တင္သြင္း ႏိုင္ပါေရ။
ပါေမာကၡ ေဒါက္တာေအးေက်ာ္ႏွင့္ အိန္တာဗ်ဴး
9/10/2010

ေဒါက္တာေအးေက်ာ္ကို ၁၉၃၉ ခုႏွစ္ က ရခိုင္ျပည္နယ္ ေတာင္ကုတ္ၿမိဳ႕နယ္ တန္းလြဲေခ်ာင္း ႐ြာမ ရြာသစ္တြင္ မီြးဖြားခသည္။
ေဒါက္တာေအးေက်ာ္ ဆည္းပူး ရဟိခေသာ ပညာရပ္ဆိုင္ရာ ဘြဲ႕မ်ားမွာ B.A (History and Religion) ရန္ကုန္ တကၠသိုလ္ (၁၉၅၉) ၊ B.A (Honors) Oriental History ရန္ကုန္ တကၠသိုလ္ (၁၉၆၀) ၊ M.A (History of Asia) ရန္ကုန္ တကၠသိုလ္ (၁၉၆၄) ၊ B.L (Law) ရန္ကုန္ တကၠသိုလ္ (၁၉၆၆) ၊ PhD (History of Southeast Asia) Monash University. Australia. 1979 စသည္ ႐ုိ႕ျဖစ္သည္။
ေဒါက္တာေအးေက်ာ္သည္ ယခုအခါ အေမရိကန္တြင္ နိန္ထိုင္သည္။ ဆရာၾကီၤး ေဒါက္တာ ေအးေက်ာ္မွာ ရခိုင္တမ်ိဳးသားလံုးက ေလးစားရိုေသေသာ ပုဂၢိဳလ္ တစ္ဦး ျဖစ္သည္သာမက လက္ဟိ ျမန္မာႏိုင္ငံေရး ရခိုင္ႏိုင္ငံေရး အေပၚ မ်က္ၿခီ မျပတ္ ေလ့လာ သံုးသပ္ ကၽြမ္း၀င္နိန္သူ တစ္ဦးလည္း ျဖစ္သည္။ ရခိုင္ အမ်ိဳးသား ပညာတတ္မ်ား ၾကံ႕ဖြတ္ပါတီႏွင့္ ပူးေပါင္းျပီး ရီြးေကာက္ပြဲ၀င္ရန္ စီစဥ္နိန္မႈအပါအ၀င္ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲ၊ ရခိုင္အမ်ိဳးသားမ်ား အနာဂတ္ အေျခအနီမ်ားကို ဆရာၾကီးကို မိန္းျမန္းရာ ေအာက္ပါ အတိုင္း ေျဖဆိုထားပါသည္။
၂၀၁၀ ခုႏွစ္ ၾသဂတ္စ္လ ၁ ရက္နိန္႕က ရခိုင္တိုင္းရင္းသားမ်ား တိုးတက္ေရး ပါတီမွ အတြင္းေရးမွဴး အဖြဲ႕၀င္ ဦးခိုင္ျပည္စိုးႏွင့္ သူတပည့္ ျဖစ္သူ ႏွစ္ဦးအား ရဲ SP ႏွင့္ စရဖမွ (စစ္ေတြ)အမွတ္ ၁ ရဲစခန္းကို ေခၚယူျပီး စစ္ေဆးမိန္းျမန္းမူမ်ား ျပဳလုပ္ခသည္။ ေခၚယူ စစ္ေဆးမိန္းျမန္းမူႏွင့္ ပတ္သက္ျပီး နိရဥၥရာကမိန္းျမန္းရာ ဦးခိုင္ျပည္စိုးမွ အဂုပိုင္ စတင္ ေျပာၾကားသည္။
3/13/2010
ရခိုင္ျပည္တပ္မေတာ္ စစ္ဦးစီခ်ဳပ္ ဗိုလ္ရာဇာကို အိႏၵိယ
စစ္တပ္က အန္တမန္ကၽြန္းမွာ ၁၉၉၈ ခုႏွစ္ ေဖေဖၚ၀ါရီ လ ၁၁ ရက္နိ႕က
လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္လိုက္ေတအတြက္ အခုႏွစ္ ေဖေဖၚ၀ါရီလ ၁၁ ရက္နိ႕ဆိုေက ဗိုလ္ရာဇာ
က်ဆံုးလားစြာ ႏွစ္ေပါင္း ၁၂ ႏွစ္ျပည့္ေျမာက္ေရနိ႕ ျဖစ္ပါေရ။ ဗိုလ္ရာဇာစြာ
တိုင္းျပည္နန္႔ လူမ်ိဳး လြတ္ ေျမာက္ေရးအတြက္ ကိုယ္က်ိဳးစြန္႕
ၾကိဳးပမ္းလုပ္ေဆာင္နိန္ခ်ိန္မွာ အဂုပိုင္ အိႏၵိယစစ္တပ္၏
လုပ္ၾကံသတ္ျဖတ္မႈကို ခံလိုက္ရစြာျဖစ္ပါေရ။ ယင္းပိုင္ ေခါင္းေဆာင္တဦး
က်ဆံုးလားရၿခင္းက ရခိုင္ ေတာ္လွန္ေရး လမ္းေၾကာင္းမွာ ၾကီးမားေရ
ဆံုးယႈံးးမႈၾကီးတစ္ရပ္ျဖစ္ေရပိုင္ ရခိုင္တမ်ိဳးသားလံုးအတြက္
အစားထိုးမရႏိုင္ေရ ဆံုးယံႈးမႈၾကီးတရပ္ လည္း ျဖစ္ပါေရ။ ယင္းေၾကာင့္
ဗိုလ္ရာဇာစြာ ဇာပိုင္ေဂါင္းေဆာင္မ်ိဳးလဲ။ သူ၏စိတ္နီသေဘာထားတိက
ဇာပိုင္ဟိေရလဲဆိုစြာကို သိဟိႏိုင္ေအာင္ ဗိုလ္ရာဇာနန္႔ ညီအစ္ကိုေတာ္စပ္သူ
ေတာ္လွန္ေရး လုပ္ေဖၚကိုင္ဖက္ တစ္ဦးလည္းျဖစ္ေရ ကိုလင္းခိုင္ကို
ကိုေမာင္ေအးက တိြ႕ဆံုၿပီး အဂုပိုင္ မိန္းျမန္းထားပါေရ။
မိန္း။ ကိုလင္းခိုင္အနီနန္႕ ဗိုလ္ရာဇာ၏
ကိုယ္ေရးရာဇ၀င္အေၾကာင္းကို ပထမ ေျပာျပပီးပါလား။

ေျဖ။ ဗိုလ္ရာဇာစြာ မင္းျပားျမိဳ႕နယ္
ေရႊေခ်ာင္းေက်းရြာဇာတိ ျဖစ္ပါေရ။ သူ၏ဖခင္က ဦးသာျမေအာင္၊ မိခင္က
ေဒၚၾကာစိန္ေမ (သို႕) ေဒၚၾကာစိန္ျဖဴ ျဖစ္ပါေရ။ သားသမီး ၇ ေယာက္အနက္
တတိယေျမာက္ သားျဖစ္ပါေရ။ ငယ္နာမည္က လွထြန္းေအာင္ျဖစ္ပါေရ။ သူ႕ကို အသက္ ၁၃
ႏွစ္မွာ သွ်င္ျပဳျပီး စစ္ေတြျမိဳ႕ ပုသိမ္ေက်ာင္းတိုက္နန္႔ စစ္ေတြျမိဳ႕က
ၾကက္ကိုင္းတန္ေက်ာင္းမွာလည္း ပရိယတၱိစာပီတိကို သင္ၾကားခပါေရ။
မိန္း။ ဗိုလ္ရာဇာစြာ ေတာ္လွန္ေရးနန္႔
ဇာပိုင္ဆက္စပ္ခပါသလဲ။ ဇာပါတီနန္႕ဆက္စပ္ျပီး သူ ေတာ္ လွန္ေရး စလုပ္ခစြာပါလဲ။

ရခိုင္လူမ်ိဳး သမိုင္း ပညာရွင္တဦးျဖစ္ေရ ေဒါက္တာေအးေက်ာ္ ထိုင္းႏုိင္ငံ ဘန္ေကာက္ၿမိဳ႕သို႔ ေခတၱ ေရာက္ဟိစဥ္ ရခိုင္ျပည္နယ္၏ ေနာက္ခံ သမိုင္း၊
ႏုိင္ငံေရး အေျခအနီႏွင့္ ႐ုိဟင္ဂ်ာ ေနာက္ခံသမိုင္း၊ ႐ုိဟင္ဂ်ာ အေရးႏွင့္
အျမင္မ်ားအား ဧရာဝတီ သတင္းေထာက္ ဘေစာတင္က တိြ႕ဆုံမီးျမန္းထားသည္ မ်ားကို
ေဖာ္ျပလိုက္ပါသည္။
ေဒါက္တာေအးေက်ာ္သည္ လက္ဟိတြင္ အေမရိကန္ျပည္ေထာင္စု နယူးေယာက္ၿမိဳ႕၌
အၿငိမ္းစား ပါေမာကၡ တဦးအျဖစ္ နီထိုင္လ်က္ဟိသည္။ ေဒါက္တာေအးေက်ာ္၏
ကုိယ္ေရးအက်ဥ္းကိုလည္း ေအာက္တြင္ ပူးတြဲ ေဖာ္ျပထားပါသည္။
2/14/2010
ရခိုင္ျပည္ အမ်ိဳးသားေကာင္စီ ၾကီးၾကပ္မႈနန္႔ ANC ညီလာခံ တခုကို ထိုင္းျမန္မာ နယ္စပ္တနီရာမွာ ေဖေဖၚ၀ါရီလ ၆
ရက္နိန္႕ကေန ၉ ရက္နိန္႕ထိ က်င္းပျပဳလုပ္ခပါေရ။ ဂု ညီလာခံက ဥကၠဌ အသွ်င္
ဦးသီဟ၊ ဒုဥကၠဌ ဦးခင္ေမာင္၊ ဒုဥကၠဌ(၁) ခိုင္ေကာင္းစံနန္႔ အေထြေထြ
အတြင္းေရးမွဴး အျဖစ္ ကိုထြန္းေဇာ္၊ တြဲဘက္အတြင္းေရးမွဴး
ဦးခိုင္စံလင္း႐ို႕ အပါအ၀င္ ဗဟို အလုပ္အမႈေဆာင္ေကာ္မီတီ၊ ဗဟုိေကာ္မီတီ
စုစုေပါင္း (၁၅) ဦးကို ႐ြီးခ်ယ္တင္ေျမွာက္ခစြာကို တိြ႕ရပါေရ။ ညီလာခံ
အၿပီးမွာ အသစ္ ျဖစ္ေပၚ လာေရ ေအအန္စီက ေပၚလစီေရးရာနန္႔ ပတ္သက္ျပီး ေယဘုယ်
ယွင္းလင္းထားေရ ေၾကၿငာခ်က္ တေစာင္ ထုတ္ျပန္စြာကို တိြ႕ရပါေရ။ ယင္း
ေၾကၿငာခ်က္ထဲမွာ အမ်ိဳးသား ညီညြတ္ေရး အေပၚ အထူးအလီးပီး ေဖၚျပထားစြာကို
တိြ႕ရေရ အတြက္ အေထြအေထြ အတြင္းေရးမွဴး အသစ္ ျဖစ္လာေရ ကိုထြန္းေဇာ္ကို
အမ်ိဳးသား ညီညြတ္ေရးနန္႔ ပတ္သက္ပနာ သေဘာထားကို သိရေအာင္ နိရဥၥရာကအဂုပိုင္
တိြ႕ဆံု မိန္းျမန္းထားပါေရ။
2/3/2010
ရခုိင္အမ်ဳိးသမီးမ်ား အစည္းအရံုး
(RWU) ဥကၠဌ ေစာျမရာဇာလင္းမွ
ျမန္မာႏိုင္ငံဆိုင္ရာ ကုလ လူ႕အခြင့္အေရး ကုိယ္စားလွယ္ မစၥတာ
ကိန္င္ေတးနားဘားသို႕ ညနိန္႔ခါက စာတေစာင္ ႐ြီးသား ပီးပို႕လုိက္သည္။
မစၥတာ ကိန္ေတးနားဘားသို႔ စာပီးပို႕ရျခင္း၏ ရည္ရြႊယ္ခ်က္ကို
ရခုိင္အမ်ိဳးသမီးမ်ား အစည္းအရံုးမွ ဥကၠဌျဖစ္သူ ေဒၚေစာျမရာဇာလင္းက
အဂုပိုင္ေျပာပါသည္။
၁၉၆၇-ခုႏွစ္ ၾသဂတ္(စ္) ၁၃ ရက္နိ ဆႏၵျပပြဲတြင္ ကိုယ္တိုင္ပါ၀င္ခသူ
ဦးေမာင္ေအးခ်မ္းမွာ ရခုိင္ျပည္ စစ္ေတြျမိဳ႔မွျဖစ္ျပီး
ျမန္မာႏိုင္ငံလြတ္လပ္ေရးရျပီး (၂) ႏွစ္အၾကာ ၁၉၅၀-ခုႏွစ္တြင္ မြီးဖြားသည္။
ဘ၀သက္တမ္းတေလွ်ာက္လံုး ရခုိင္ႏိုင္ငံေရးတြင္ ပါ၀င္ခသျဖင့္ အၾကိမ္ၾကိမ္
ေထာင္က်ခသူလည္းျဖစ္သည္။ ရခုိင္ျပည္လြတ္ေျမာက္ေရးပါတီ တည္ေထာင္စဥ္က
ေကဒါတဦးအျဖစ္ ပါ၀င္ခသည္။ ၁၉၈၅-ခုႏွစ္တြင္
ရခိုင္ျပည္အမ်ိဳးသားလြတ္ေျမာက္ေရးပါတီ (ရမလပ) တြင္ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္သည္။
ေနာက္ပိုင္း ရခိုင္ျပည္အမ်ိဳးသား ညီညြတ္ေရးပါတီတြင္ ပါ၀င္လာသည္။ ယခုအခါ
ပန္းထိမ္ဆရာတဦးအျဖစ္ ဘဂၤလာေဒ့ခ်္ႏိုင္ငံ ေကာ့ဘဇာျမိဳ႔တြင္ မိသားစုႏွင့္အတူ
နီထိုင္လွ်က္ဟိသည္။ ဦးေမာင္ေအးခ်မ္းသည္ ၾသဂတ္(စ္) ၁၃ အေရးေတာ္ပံုတြင္
ကိုယ္တိုင္ကိုယ္က်ပါ၀င္ခသူျဖစ္သျဖင့္ ယခုလတြင္က်ေရာက္ေသာ ႏွစ္ (၄၀) ေျမာက္
ရခုိင္ျပည္ဆန္ျပႆနာနိ (သို႔မဟုတ္) ၁၃ ၾသဂတ္(စ္) အေရးေတာ္ပံုနိတြင္
ၾသဂတ္(စ္) ၁၃ အေရးေတာ္ပံုအေၾကာင္းအား အမ်ားသူငါ သိၾကားႏိုင္ရန္
သူႏွင့္တြိဆံုမိန္းျမန္းခန္းကို ထည့္သြင္းေဖာ္ျပလုိက္ပါသည္။


